अंतहीन घर्षण – ब्रिटिश औपनिवेशिक साम्राज्य के प्रामाणिक इतिहास के बिना भारतीय बच्चों के बड़े होने के परिणाम / முடிவில்லா உராய்வு – பிரிட்டிஷ் காலனித்துவ பேரரசின் உண்மையான வரலாறின்றி இந்தியக் குழந்தைகள் வளர்வதின் விளைவுகள்
जब बच्चे उपनिवेशवाद के घावों को विरासत में पाते हैं लेकिन उसका इतिहास नहीं, तब क्या होता है?
पंडित सतीश के शर्मा यह जांचते हैं कि भारतीय बच्चों को औपनिवेशिक सत्ता, स्वदेशी ज्ञान और भारत की अपनी सभ्यतागत विरासत का ईमानदार विवरण क्यों आवश्यक है।
जब बच्चे उपनिवेशवाद के प्रभावों को तो विरासत में पाते हैं, लेकिन उन्हें समझने के लिए आवश्यक ऐतिहासिक मानचित्र नहीं पाते, तब क्या होता है? इस महत्वपूर्ण लेख में पं. सतीश के. शर्मा FRAS, FRSA का तर्क है कि ब्रिटिश उपनिवेशवाद केवल प्रशासन, रेलमार्गों और कानूनी सुधारों का एक दौर नहीं था। उसने भारत की शिक्षा, अर्थव्यवस्था, विधि-व्यवस्था, सामाजिक वर्गीकरणों, धार्मिक जीवन और भारत की अपनी आत्म-समझ को गहराई से प्रभावित और क्षतिग्रस्त किया। जब इस इतिहास को सतही ढंग से पढ़ाया जाता है, तो बच्चे औपनिवेशिक शासन के परिणामों के साथ-साथ अपनी सभ्यतागत पहचान के बारे में निरंतर अनिश्चितता की भावना भी विरासत में पाते हैं।
इसका उत्तर न तो ब्रिटेन के प्रति घृणा है, न ही भारत के अतीत का एक आदर्शीकृत चित्रण। बच्चों को प्रमाण-आधारित इतिहास की आवश्यकता है, जो औपनिवेशिक सत्ता का अध्ययन भारत की बौद्धिक परंपराओं, आंतरिक विमर्शों, सुधार आंदोलनों, अन्यायों और प्रतिरोधों के साथ करे। ऐसी शिक्षा उन्हें विरासत में मिली शर्म और सतही राष्ट्रवाद—दोनों से आगे बढ़ने में सहायता कर सकती है। इससे वे अपने “उपनिवेश-मुक्त मन” विकसित करते हुए आत्मविश्वास के साथ विश्व से संवाद कर सकेंगे।
“औपनिवेशिक ध्वज जा चुका है। लेकिन उसकी साज-सज्जा अब भी बहुत-से कमरों में बनी हुई है।”
यदि आप हमारे कार्यक्रमों, पैनलों और भविष्य की चर्चाओं में प्राथमिकता से भाग लेना चाहते हैं, तो धर्म, सभ्यता और बौद्धिक उपनिवेशमुक्ति की खोज के लिए प्रतिबद्ध एक बढ़ते समुदाय का हिस्सा बनें।
वैश्विक हिन्दू महासंघ की ओर से, हमारे साथ इस यात्रा को जारी रखने के लिए आपका धन्यवाद।
चाहे अध्ययन के माध्यम से हो, संवाद के माध्यम से या सेवा के माध्यम से — इस बढ़ते आंदोलन में आपके लिए एक स्थान है।
सच्चे सम्मान सहित,
© 2026 ग्लोबल हिंदू फेडरेशन। सर्वाधिकार सुरक्षित।
குழந்தைகள் காலனித்துவத்தின் காயங்களைப் பெறுகிறார்கள் ஆனால் அதன் வரலாற்றை அல்ல, அப்போது என்ன நடக்கும்?
பண்டித் சதீஷ் கே. சர்மா, இந்தியக் குழந்தைகளுக்கு காலனித்துவ அதிகாரம், சொந்த அறிவு, மற்றும் இந்தியாவின் நாகரிக பாரம்பரியத்தின் நேர்மையான விளக்கம் ஏன் தேவையென ஆய்வு செய்கிறார்.
குழந்தைகள் காலனித்துவத்தின் விளைவுகளை மரபாகப் பெறுகிறார்கள்; ஆனால் அவற்றைப் புரிந்துகொள்ளத் தேவையான வரலாற்று வரைபடத்தைப் பெறவில்லை என்றால் என்ன நிகழும்? இந்த முக்கியமான கட்டுரையில், பண்டிட் சதீஷ் கே. சர்மா FRAS, FRSA, பிரிட்டிஷ் காலனித்துவம் என்பது நிர்வாகம், இரயில்வேகள் மற்றும் சட்டச் சீர்திருத்தங்களைக் கொண்ட ஒரு காலப்பகுதி மட்டும் அல்ல என்று வாதிடுகிறார். அது இந்தியாவின் கல்வி, பொருளாதாரம், சட்டம், சமூக வகைப்பாடுகள், சமய வாழ்க்கை மற்றும் இந்தியா தன்னைத் தானே புரிந்துகொள்ளும் விதம் ஆகியவற்றில் பெரும் சேதத்தை ஏற்படுத்தியது. இந்த வரலாறு மேம்போக்காகக் கற்பிக்கப்படும்போது, குழந்தைகள் காலனிய ஆட்சியின் விளைவுகளோடு மட்டுமல்லாமல், தங்களது நாகரிக அடையாளம் பற்றிய நீடித்த நிச்சயமின்மையையும் மரபாகப் பெறுகிறார்கள்.
இதற்கான பதில் பிரிட்டனை வெறுப்பதும் அல்ல; இந்தியாவின் கடந்தகாலத்தை இலட்சியப்படுத்திய சித்திரமாகக் கூறுவதும் அல்ல. குழந்தைகளுக்கு ஆதாரங்களை அடிப்படையாகக் கொண்ட வரலாறு தேவை—அது காலனித்துவ அதிகாரத்தை இந்தியாவின் அறிவுசார் மரபுகள், உள்நாட்டு விவாதங்கள், சீர்திருத்த இயக்கங்கள், அநீதிகள் மற்றும் எதிர்ப்புகளுடன் இணைத்துப் பரிசீலிக்க வேண்டும். இத்தகைய கல்வி, மரபாக வந்த அவமான உணர்வையும் மேலோட்டமான தேசியவாதத்தையும் கடந்து செல்ல அவர்களுக்கு உதவும். அதேவேளை, “காலனித்துவச் சாயலற்ற மனங்களை” வளர்த்துக்கொண்டு, உலகத்துடன் தன்னம்பிக்கையுடன் தொடர்புகொள்ளவும் அது வழிவகுக்கும்.
எங்கள் நிகழ்வுகள், குழுக்கள் மற்றும் எதிர்கால விவாதங்களில் முன்னுரிமை அணுகலை விரும்பினால், தர்மம், நாகரிகம் மற்றும் அறிவுசார் காலனியமயத்திலிருந்து விடுதலை ஆகியவற்றை ஆராய்வதில் அர்ப்பணிப்புடன் செயல்படும் வளர்ந்து வரும் சமூகத்தின் ஒரு பகுதியாகுங்கள்.
உலக இந்து கூட்டமைப்பின் சார்பில், எங்களுடன் இந்தப் பயணத்தைத் தொடர்ந்ததற்கு நன்றி.
படிப்பு, உரையாடல் அல்லது சேவை வழியாக இருந்தாலும் — இந்த வளர்ந்து வரும் இயக்கத்தில் உங்களுக்கு ஒரு இடம் உள்ளது.
உண்மையான அன்புடன்,
© 2026 குளோபல் இந்து பெடரேஷன். அனைத்து உரிமைகளும் பாதுகாக்கப்பட்டவை.
GHF Upcoming Events
Building a Hindu Consensus through Debate & Dialogue
Pt. Satish K Sharma to Speak at The Jaipur Dialogues 2026